"Filozofia - Polityka - Integracja" - piąta publikacja KNHD WPiA UJ

Mamy ogromną przyjemność poinformować, że ukazała się kolejna, piąta już, a druga w tym roku publikacja naukowa Koła Historii Doktryn Politycznych WPiA UJ, zredagowana przez niezastąpiony zespół redakcyjny w składzie: P. Eckhardt, J. Malczewski, M. Guzy i M. Kaliński, "Filozofia - Polityka - Integracja", Wydawnictwo Kasper, Kraków 2016.

Publikację, w postaci elektronicznej, można ściągnąć poniżej:

Filozofia-Polityka-Integracja

Ze wstępu:

"Mierząc się z zadaniem opisania zjawiska „integracji” w kontekście nauk politycznych i społecznych, należy przede wszystkim mieć na uwadze niezwykle szerokie – bo wręcz nieograniczone – spektrum znaczeń, w jakich powyższy termin może występować. Ze względu na podmiot, pojęcie to może opisywać pewne zjawiska na poziomie jednostek ludzkich, społeczności, czy też całych społeczeństw, jak również odnosić się do instytucji czy też organizmów państwowych, etc. Ze względu na przedmiot obrazować może pewien proces dokonujący się na wyżej wymienionych poziomach w obrębie życia, tak społecznego lub politycznego, jak i kulturalnego, artystycznego, religijnego czy ekonomicznego, natomiast ze względu na skalę na poziomie lokalnym, regionalnym, kontynentalnym bądź globalnym.

Co istotne, sam wywodzący się z łaciny termin (od słowa integratio) definiowany jako: „scalanie; proces tworzenia całości z części, włączanie jakiegoś elementu w całość; zespolenie i zharmonizowanie składników zbiorowości społecznej”, w pierwotnym znaczeniu oznaczał tyle co „odnowienie” (łac. integratio) bądź odnawianie, odtwarzanie (łac. integrare)1. Połączywszy oba znaczenia, można więc, mówiąc najogólniej o „integracji”, opisać ją jako „zespalanie się elementów w nową, jednolitą całość”.

W praktyce, termin ów jednak rzadko występuje sam. Najczęściej towarzyszy mu dodatkowy przymiotnik precyzujący jakie elementy rzeczywistości ulegają zespoleniu w nową, jednolitą całość, co prowadzi do powstania pojęć takich jak „integracja społeczna”, „integracja polityczna”, czy też „integracja gospodarcza”. Koniec XX i początek XXI wieku nadały pojęciu integracji wymiar globalny, albowiem pomimo prawdopodobnej długotrwałości tego procesu (a może potrwać on całe stulecia) możemy swobodnie już mówić o powolnym kształtowaniu się nowego, globalnego społeczeństwa w ramach związanej z cyfryzacją i internetyzacją życia, tzw. „globalną wioską”. Ażeby lepiej zrozumieć pojęcie integracji, jak i to, jak ów proces wygląda w praktyce oraz jakie problemy i sprzeczności mogą się z nim łączyć, warto przytoczyć właśnie cały szereg przykładów procesów integracji w różnych kontekstach."
 

Spis Treści:

  • Marcin Kaliński - Integracja - wprowadzenie do tematyki;
  • Piotr Polak - Integracja przez prawo? Refleksje nad integracyjnym potencjałem prawa;
  • Anna Ceglarska - Delfy, Igrzyska i Ekechejria, czyli jak integrowali się starożytni Grecy;
  • Mateusz Ambrożek - Myśl imperialna Adolfa Bocheńskiego;
  • Łukasz Kołtuniak - Środkowoeuropejski federalizm. Nieudane dziedzictwo Tomasa Masaryka?;
  • Magdalena Kania - Idee zjednoczonej Europy oczami włoskich twórców Wspólnot Europejskich. Wspólnota chrześcijańskich wartości Alcide de Gasperiego oraz federalizm europejski Altiero Spinelliego;
  • Maciej Guzy - Charakter „wyspiarskiego” myślenia polityczno-prawnego, a kwestia integracji międzynarodowej Wielkiej Brytanii , ze szczególnym uwzględnieniem członkostwa w Unii Europejskiej;
  • Anna Drwal - Południowoazjatyckie Stowarzyszenie o Współpracy Regionalnej. Przyczyny powołania go do życia oraz ocena możliwości podejmowania skutecznych działań;
  • Mateusz Firlej - Integracja ludów dobrze urządzonych w myśli Johna Rawsla;
  • Mikołaj Raczyński - Prawo ludów Johna Rawlsa a społeczeństwo światowe Jurgena Habermasa;
  • Piotr Eckhardt - Blok środkowoeuropejski. Władysława Studnickiego koncepcje integracji międzypaństwowej w Europie Środkowej;
Data opublikowania: 16.10.2016
Osoba publikująca: Marcin Kaliński

"Kto tu rządzi? Suwerenność w filozofii polityki i prawa" - czwarta publikacja KNHD

P. Eckhardt, J. Malczewski, M. Guzy i M. Kaliński, "Kto tu rządzi? Suwerenność w filozofii polityki i prawa", Wydawnictwo Kasper, Kraków 2016.

Publikację, w postaci elektronicznej, można ściągnąć poniżej:

Kto tu rządzi? Suwerenność w filozofii polityki i prawa

Ze wstępu:

"Kolejna z publikacji powstałych dzięki niestrudzonej pracy Koła Naukowego Historii Doktryn UJ poświęcona jest problematyce suwerenności, która zawiera się w pozornie prostym pytaniu: „kto tu rządzi?”. Zagadnienie to, jak wiadomo, pozostaje centralnym punktem – czy nawet swego rodzaju arché – filozofii polityki i prawa, a więc dyscyplin, w obrębie których poruszają się autorzy zebranych w niniejszym tomie artykułów. Pytanie o właściwy podmiot, treść i zakres władzy politycznej, a tym samym o źródło kluczowego instrumentu jej sprawowania, jakim jest prawodawstwo, od najdawniejszych czasów inspiruje rozważania i spory teoretyczne. Jest ono także nieustająco tematem publicznych, zażartych dyskusji toczonych poza murami akademii: od starożytnych placów zacząwszy, na współczesnych mediach społecznościowych skończywszy. Choć na temat suwerenności istnieje już olbrzymia i nadal w szybkim tempie przyrastająca literatura, pojęcie to wciąż skutecznie wymyka się próbom jednoznacznej definicji, demonstrując swoją proteuszową i podlegającą historycznej ewolucji naturę (podobnie zresztą jak każde fundamentalne pojęcie nauk społecznych). Sądzę zatem, że udokumentowane niniejszą publikacją dociekania młodych adeptów nauki są jak najbardziej uzasadnione i potrzebne.
 
Nieoczekiwanym zrządzeniem losu rozważania te zyskały również wyraźny kontekst i walor praktyczny. Tak się bowiem składa, że w chwili, gdy ukazuje się niniejsza książka, słowo „suwerenność” odmieniane jest w polskim dyskursie politycznym przez wszystkie możliwe przypadki. Zwłaszcza w ustach przedstawicieli i zwolenników teraźniejszego obozu rządzącego pełni ono funkcję swoistego szlagwortu oraz koronnej racjonalizacji wielu (pozwolę sobie wyrazić tę zupełnie prywatną, choć nieodosobnioną opinię) ryzykownych lub wręcz nierozsądnych posunięć, i to zarówno w polityce wewnętrznej, jak i międzynarodowej. Jednak nawet pobieżna analiza większości tego rodzaju wypowiedzi prowadzi do wniosku, że pojęcie suwerenności jest przez ich autorów rozumiane w wąski i – w moim przekonaniu – anachroniczny sposób. Jedynym podmiotem suwerenności jest tu bowiem wyobrażona wspólnota zwana „suwerenem” – bliżej nieokreślony „naród”, reprezentowana jakoby przez arytmetyczną większość parlamentarną, zaś faktycznym wykonawcą scentralizowane państwo, a ściślej mówiąc: personalnie zrośnięta z legislatywą, skonsolidowana egzekutywa, która bardzo wyraźnie usiłuje podporządkować sobie nie tylko władzę sądowniczą, lecz także „czwartą” władzę i władzę samorządową. Poprzednie zdanie zawiera już nie tyle prywatną opinię, lecz suchy opis faktów."

 

Spis Treści:

  • Jacek Malczewski - Wstęp;
  • Bartosz Biskup - Suweren na gapę. Dystrybutywne i kolektywne ujęcie woli narodu;
  • Anna Ceglarska - Legum servi sumus ut liberi esse possimus – suwerenność w doktrynie Cycerona;
  • Maciej Wilmanowicz - Koncepcja suwerenności ludu i prawa do oporu w „De iure regni apud Scotos” George’a Buchanana;
  • Maciej Guzy - Pojęcie suwerenności i suwerena w myśli Alberta Venn Diceya;
  • Jan Ciaptacz - Suweren – autor czy adresat prawa? Kilka uwag o komunikacyjnej koncepcji prawa Jürgena Habermasa;
  • Piotr Eckhardt - Miejsce suwerenności ludu w filozofii politycznej Chantal Mouffe;
  • Filip Rakoczy - Wpływ profesjonalizacji kultury prawnej na pozycję ustrojową prawników w demokratycznym państwie prawa;
  • Magdalena Nazimek - Suwerenności terytorialna – rozwój i współczesna koncepcja praw terytorialnych;
  • Nikola Jadwiszczak - Refleksja nad suwerennością państwa w stanowieniu i stosowaniu prawa w systemie multicentrycznym;
  • Szymon Mazurkiewicz - Responsibility to Protect – ograniczenie suwerenności państwa w prawie międzynarodowym;
  • Artur Szmigielski - Suwerenność gospodarcza państw członkowskich w świetle procesów renacjonalizacji integracji europejskiej;
  • Wiktoria Prusak - Czy każdy może założyć własne państwo? Mikronacje a suwerenność;
  • Krzysztof Bokwa - Suwerenność bez terytorium i ludności? Casus Suwerennego Zakonu Maltańskiego;
  • Bartosz Kwiatkowski - Przykład Konfederacji Szwajcarskiej – inne spojrzenie na kwestie suwerenności w centrum Europy;
  • Rafał Smoleń - Rola tradycyjnych wodzów w Ghanie pod rządami Konstytucji z 1992 r.;
  • Paula Złotowska -Budowanie suwerenności w postkolonialnej rzeczywistości Bliskiego Wschodu.
Data opublikowania: 25.09.2016
Osoba publikująca: Marcin Kaliński

"Prawo - Demokracja - Globalizacja" - trzecia publikacja KNHD

K. Baran, P. Eckhardt, J. Malczewski, M. Kaliński, "Prawo - Demokracja - Globalizacja", Wydawnictwo Kasper, Kraków 2015.

Publikację, w postaci elektronicznej, można ściągnąć poniżej, natomiast już wkrótce ukaże się takżę jej papierowa wersja:

Prawo-Demokracja-Globalizacja

 

Ze wstępu:

"Nie ma wątpliwości, że świat, w którym przyszło nam funkcjonować, świat, który wykształcił taką mnogość kultur, idei, systemów moralnych i rozwiązań politycznych – ze względu na swoją dynamikę – jest światem zderzeń i konfrontacji, które kończą się tak syntezą i wypracowaniem jakiegoś modelu pośredniego (vide hellenizm łączący wpływy kultury greckiej i państw Bliskiego Wschodu), jak i anihilacją jednego modelu przez drugi (czego przykładem może być chociażby na wpół już zapomniana kultura Maorysów). Proces ów – występujący praktycznie od zarania dziejów ludzkości – początkowo na poziomie lokalnym, regionalnym, z rzadka kontynentalnym, od XVI w., dzięki odkryciom geograficznym nabył globalnego charakteru, prowadząc do konfrontacji w niespotykanej wcześniej skali. [...]
 
W odniesieniu do powyższego można więc spokojnie zaryzykować twierdzenie, że u progu XVI w. świat gwałtownie się rozszerzył, tylko po to, by naraz zacząć się kurczyć, przy czym proces ten miał skokowy, a nie liniowy charakter, odbywając się w trzech fazach, określanych niekiedy mianem „fal globalizacji", którym towarzyszyły przełomowe zmiany w sferze podstawowych narzędzi globalizacji, tj. gospodarki i technologii komunikacyjnych. [...]
 
Niniejsza publikacja dotyka wskazanych powyżej tematów w różnych sferach i na różnych poziomach. Większość zaprezentowanych w niej esejów odnosi się bądź bezpośrednio do problemu relacji pomiędzy demokracją, a globalizacją (jak praca Kacpra Barana – „Ile demokracji w czasach globalizacji?", Bartosza Kwiatkowskiego – „Europejska, czy narodowa? – problem tożsamości w krajach UE", Szymona Osmoli – „Demokracja w epoce globalizacji. Wizja Benjamina Barbera na tle rozważań wybranych przedstawicieli myśli społeczno-politycznej", Szymona Mazurkiewicza – „Margines oceny i konsensus europejski w Europejskiej Konwencji Praw Człowieka – między relatywizmem a uniwersalizmem praw człowieka", cywilizacyjnego zderzenia poprzedzającego globalizację (autorstwa Michał Stryszyka i niżej podpisanego – „Wpływ prawa Imperium Brytyjskiego na prawo kraju postkolonialnego na przykładzie Indii"), bądź różnic kulturowych, które w toku globalizacji będą stopniowo zanikać (Jakub Bednarek – „Między dwoma wizjami
 
Tradycyjnie już – życząc czytelnikowi miłej i pożytecznej lektury, autorzy niniejszego zbioru wyrażają nadzieję, że przybliży on tytułową kwestię, przyczyniając się do lepszego zrozumienia zjawisk zachodzących we współczesnym świecie."

 

Spis Treści:

  • Marcin Kaliński - Wstęp;
  • Kacper Baran - "Ile demokracji w czasach globalizacji?";
  • Szymon Osmola - "Demokracja w epoce globalizacji. Wizja Benjamina Barbera na tle rozważań wybranych przedstawicieli myśli społeczno-politycznej";
  • Bartosz Kwiatkowski - "Europejska czy narodowa? – problem tożsamości w krajach Unii Europejskiej";
  • Piotr Eckhardt - "Czy Thomas Malthus był pierwszym myślicielem myślącym globalnie, a neomaltuzjanie zasługują na miano jego kontynuatorów?";
  • Marcin Kaliński, Michał Stryszyk - "Wpływ prawa Imperium Brytyjskiego na prawo kraju postkolonialnego na przykładzie Indii";
  • Jakub Bednarek - "Między dwoma wizjami systemu prawa rodzinnego. Porównanie prawa małżeńskiego Izraela i Stanów Zjednoczonych Ameryki";
  • Łukasz Necio - "Drugi upadek Lenina. O Ukrainie, rządach prawa i trwale niedokonanym przełomie";
  • Anna Ceglarska - "Trojanie i ich sojusznicy – zjednoczenie ludów Anatolii w epice Homera".
Data opublikowania: 30.09.2015
Osoba publikująca: Marcin Kaliński